عوامل مؤثر بر طول عمر بذرها

عوامل مؤثر بر طول عمر بذرها

شرایط فیزیکی و وضعیت فیزیولوژیکی بذرها به شدت بر طول عمر داری
آنها تأثیر میگذارد. بذرهای شکسته ترک خورده و حتی کوبیده شده

نسبت به بذرهایی که خسارت ندیده اند سریع تر از بین میروند حتی

امکان دارد بذرها بدون علائم فیزیکی هم از نظر فیزیولوژیک معیوب و

مستعد زوال باشند. بعضی از انواع تنشهای فیزیولوژیکی در طول نمو

بذر و قبل از رسیدگی فیزیولوژیکی میتوانند طول عمر بذر را کاهش

دهند به عنوان مثال کمبود مواد معدنی ( مانند نیتروژن پتاسیم و

کلسیم) کمبود آب ها و همچنین دمای میتوانند سبب کاهش روی

طول عمر بذرها شوند. بذرهای کوچک و فارس در یک توده بذر

نمیتوانند به خوبی بذرهای بزرگ و رسیده ذخیره شوند همچنین

درجه سختی پوسته بذر میتواند طول عمر بذر را افزایش دهد

رطوبت نسبی بدر و دما دو عامل از مهمترین عواملی هستند که

بر طول عمر بذر تأثیر می گذارند اثرات
رطوبت نسبی و اثرات بعدی می دهند آن روی رطوبت (بذر و دمای

محیط ،انبار شدیدا با هم ارتباط دارند. اکثر
بذرهای گیاهان زراعی در رطوبت نسبی نزدیک ۸۰ و دمای ۲۵ تا

۳۰ قابلیت حیات خود را از دست اما همین بذرها را میتوان در رطوبت

نسبی ۵۰٪ یا کمتر و دمای ۵°C یا کمتر به مدت ۱۰ سال و حتی

بیشتر زنده نگه داشت بر طبق نظریه ها و به دلیل وابستگی دما

و رطوبت نسبی با هم برای داشتن یک انبار داری مطمئن نباید حاصل

جمع درصد رطوبت نسبی و دما بر حسب درجه فارنهایت از ۱۰۰ بیشتر ..شود

عوامل مؤثر بر طول عمر بذر

سایر مطالعات حاکی از این است که برای انبارداری مطمئن بین ۱

تا ۳ سال عدد ۱۰۰ میتواند بیشتر از ۱۲۰ هم ،باشد با این شرط که

دما بیش از نصف مجموع رطوبت نسبی به علاوه دما نباشد پیشنهاد

شده که زمانی که بذرها در دمای ۲۱°C انبار نگهداری می شوند، رطوبت

نسبی نباید بیشتر از ۶۰ باشد و زمانی که بذرها در دمای ۴ تا ۱۰°C نگهداری

می شوند، رطوبت نسبی نباید از ۷۰ فراتر رود اما بذرهای بسیاری از

گیاهان زراعی را می توان در دمای ۵°C و
رطوبت نسبی ۴۵ تا ۵۰ در انبار برای مدت ۱۰ سال و یا حتی بیشتر

نگهداری کرد این داده ها وابستگی شدید رطوبت بذر دمای انبار و طول

عمر بذر را نشان میدهند.

دو قانون در طول عمر بذر

عبارتند از: هر ۱ کاهش در رطوبت بذر طول

عمر بذر را ،کند و  هر ۵°C کاهش دما طول عمر بذر را دو برابر می.کند

در ادامه به ترتیب هر یک از دو برابر می کند، و  این متغیرهای مهم مورد بررسی قرار خواهند گرفت.
رطوبت بذر در نظر گرفتن شرایطی برای کیفی کردن دو قانون تجربی

خود را الزامی دانست. اول این که این قوانین در مواردی که رطوبت

بذر بالاتر از ۱۴ و یا پایین تر از ۵% باشد صادق نیست. بذرهایی که

در رطوبت بیشتر از ۱۴ انبارداری میشوند میزان تنفس گرمادهی و

هجوم قارچ ها در آنها افزایش می یابد که در چنین شرایطی قابلیت

حیات بذر در مقایسه با آنچه در قانون اول نشان داده شد سریع تر

دچار نقصان می.شود رطوبت بذر کمتر از ۵ باعث تجزیه ساختار غشا

و در نتیجه تسریع زوال می گردد این حالت احتمالا به باز آیی ” غشاهای

سلولی آب دوست مربوط میشود که به واسطه هدر رفت آب که برای

حفظ ساختار آنها الزامی است رخ میدهد بنابراین به نظر می آید

انبارداری اغلب بذرها در رطوبت بذر بین ۵ تا ۶ برای

حصول حداکثر طول عمر حالتی ایده آل باشد.