بیماری سرطان طوقه و ریشه

بیماری سرطان طوقه و ریشه این بیماری به گیاهان علفی و

چوبی بیش از ۹۳ تیره گیاهان از جمله گونه های جنس Malus

و Pyryus حمله میکند بیماری سرطان طوقه و ریشه که گال طوقه

و ریشه هم نامیده میشود در خزانه ها نهالستانها و باغهای میوه

سراسر جهان شیوع دارد در ایران این بیماری در باغهاید سیب

گلابی و به چندان شیوع ندارد

ولی در بعضی از خزانه های

درختان سیب و گلابی کرج قزوین

و آذربایجان کم و بیش گزارش شده است.

نشانه های بیماری

بارزترین نشانه این بیماری تشکیل گال روی یقه ریشه و گاهی

تنه نهالها و درختان است گالها بر اثر ازدیاد و بزرگ شدن بیش از

اندازه سلولها هیپر پلازی و هیپر تروفی به وجود می آیند و از نظر

تشریحی برجستگیهایی تقریباً

کروی هستند که از بافتهای نامنظم

آوندی و پارانشیمی تشکیل شده بسته به مقدار بافتهای آوندی از

نرم و اسفنجی تا سفت تغییر

می کنند. تشخیص گالهای ریز و نرم

روی ریشه نهالها به دقت و تجربه نیاز دارد، زیرا
آنها بسیار شبیه پینه هایی هستند که روی پایه های ازدیادی

بذری و هم گروهی در محل خروج ریشه های فرعی ایجاد میشوند.

عامل بیماری سرطان طوقه

 ریشه در درختان سیب و گلابی و نیز میوه های هسته دار) Agrobacterium

tumefaciens نام دارد که به تیره Rhizobiaceae تعلق دارد. این باکتری 

میله ای هوازی و گرم منفی است

و ۱ تا ۶ تاژگ در پیرامون خود دارد

خاصیت گال زایی این باکتری به دلیل وجود قطعه اضافی کروموزومی

در ژنوم آن است که پلاسمید Ti نامیده می شود پر گنه های این باکتری

در محیط PDA سفید تا کرم رنگ

براق و برجسته بوده حاشیه آنها کامل

.است در خاک اطراف ریشه های سیب بیمار و همچنین در گالهای درختان

سبب معمولاً بيوارهای ۱ و ۲ باکتری یافت میشوند، ولی تنها

بیووار ۲ این باکتری بیماری . است

چرخه بیماری و اپیدمیولوژی

این باکتری در خاک و بافتهای پیرامون گالهای فعال زمستان گذرانی

میکند باکتری از راه زخم براثر آسیبهای وارده به ریشه و یا پیدایش

ریشه های مویی وارد میزبان میشود. پس از ورود باکتری، دى. ان.

اى ناقل از پلاسمید Ti آن داخل کروموزوم یاخته گیاهی
می شود و یاخته گیاه تراریخت می گردد. دی ان. ای ناقل، موجب

تولید بیش از اندازه هورمون گیاهی، معمولاً آپاین می شود. این

هورمون موجب تحریک تقسیم و بزرگی ، اختهها شده در نتیجه گال تشکیل

می گردد. وقتی دی. ان. ای

ناقل داخل ژنوم یاخته های میزبان شد این

یاخته ها تراریخت شده می توانند بدون حضور باکتری عامل بیماری هم

گال ایجاد کنند به همین دلیل

به این بیماری سرطان طوقه و ریشه گفته

میشود برای توضیح بیشتر و چرخه زندگی به سرطان ریشه و ساقه مو

مراجعه شود. گهگاهی باکتری

عامل بیماری از گالها خارج میشود و ریشه

های سالم و یا خاک اطراف را آلوده میکند باکتری از این ریشه ها و یا

خاکهای آلوده به آسانی از راههای

مختلف مثلاً با ترشحات باران جریان آب

آبیاری ادوات کشاورزی باد و حشرات جابه جا میشود و بیماری انتشار پیدا

میکند